Joseph Conrad Festival in Cracovia – The human tragedies don’t have mother tongue

STRONA GŁÓWNA » KULTURA » CONRAD FESTIVAL: SPOTKANIE Z VARUJANEM VOSGANIANEM

CONRAD FESTIVAL: SPOTKANIE Z VARUJANEM VOSGANIANEM

MICHAŁ SOWIŃSKI

20.10.2015

Ormiański prozaik, autor „Księgi szeptów”, na spotkaniu postawił tezę, że największe tragedie w dziejach ludzkości nie mają swojego ojczystego języka – trauma zawsze pozostaje niema.

D

Dlatego najważniejszym zadaniem kultury jest nieustanne tworzenie opowieści, które będą w stanie wypełnić tę pustkę. Narracje historyczne nie są w stanie zastąpić literatury – w podręcznikach cierpienie i śmierć człowieka pozostaje anonimowa i abstrakcyjna. Kultura, w tym szczególnie literatura, pozwala odzyskać tożsamość i godność ofiar.

Co ciekawe, Vosganian w rozmowie z Dorotą Kozicką podkreślił, że jego książka nie jest, wbrew powszechnym opiniom, autobiografią. Narratorem jest dziecko, gdyż ta perspektywa pozwala spojrzeć na tragiczne wydarzenia z niewinnej perspektywy.

Być może najważniejszym wątkiem w twórczości autora jest problem pamięci. Niektórzy sugerują, że przeszłość powinna być pozostawiona sama sobie – nie ma sensu jej rozgrzebywać. Jednak, jak kilkukrotnie podkreślił Vosganian, przeszłość, szczególnie dla Ormian, nie jest czymś odległym. Wręcz przeciwnie – przeszłość rozgrywa się cały czas, nieustannie kształtując naszą teraźniejszość. Zapomnienie może być niebezpieczne – niepamięć nie leczy ran. Jednak nie chodzi o rozpamiętywanie krzywd, gdyż hodowanie w sobie nienawiści jest ślepą drogą – impasem, który można przezwyciężyć jedynie… poczuciem humoru. No i oczywiście literaturą.

CZYTAJ TAKŻE:

https://www.tygodnikpowszechny.pl/conrad-festival-konwoj-wygnancow-spotkanie-z-varujanem-vosganianem-30666

Foto: Dorota Kozicka, moderatoarea evenimentului, in timpul prezentarii. Autor: Michal Ramus